АР БИР КЫЙЫНЧЫЛЫК МЕНЕН БИРГЕ БИР ЖЕҢИЛДИК БАР

Бул дүйнөнү Аллах адамдарды сыноо үчүн жараткан. Жана сыноонун талабы катары ар бир адамды кээде молчулук жана жакшылык берип, кээде оор кыйынчылыктарга салып сынайт. Окуяларды Куранда билдирилген акыйкаттарга карап талдабаган адамдар кыйынчылыкка туш болгондо эмне кылаарын билбей, маанайы чөгүп, үмүтсүздүккө түшүшөт. Ал эми Куранда болсо Аллах тарабынан билдирилген жана чын жүрөктөн ишенип, моюн сунган пенделер гана байкай алган маанилүү бир сыр бар. Ал сырды Аллах төмөнкүчө кабар берген:

 

Демек, чындыгында кыйынчылык менен бирге жеңилдик бар. Чындыгында, кыйынчылык менен бирге жеңилдик бар. (Инширах Сүрөсү, 5-6)

 

Аллах аяттарда билдиргендей, абал канчалык оор болуп, чечилиши канчалык татаалдай көрүнбөсүн, Аллах ыймандууларга сөзсүз ал абалдан чыгууну оңойлото турган, ал кыйынчылыкты жеңилдете турган бир себепти жараткан. Ыймандуу эң жакшы сабыр кылып, сабырында бекем болгондо, бардык кыйынчылыктар менен бирге Аллахтын жеңилдик бергенин көрөт. Аллах башка аяттарында Андан коркуп тартынган пенделерине жол көрсөтөөрүн, аларды жакшылыктар менен сыйлаарын төмөнкүчө сүйүнчүлөгөн:

 

... Ким Аллахтан коркуп тартынса, (Аллах) ага бир чыгуу жолун көрсөтөт жана ага күтпөгөн тараптан ырыскы берет. Ким Аллахка тобокел кылса, Ал ага жетиштүү... (Талак Сүрөсү, 2-3)

 

 

Аллах эч кимге күчү жеткенден

ашыкча жүктөбөйт

Аллах чексиз мээрими, боорукердиги жана адилеттүүлүгү менен, жараткан бардык окуяларында бир жагынан жеңилдик берсе, экинчи жагынан ар бир адамды күчүнө жараша сынайт. Аллах адамдарга буйрук кылган ибадаттардын, аларды сыноо үчүн жараткан кыйынчылыктардын жана адамдарга жүктөгөн жоопкерчиликтердин баары адамдардын күчүнө жараша болот. Бул ыймандуулар үчүн кубанычтуу кабар жана жеңилдик, ошондой эле, Аллахтын мээриминин бир көрсөткүчү. Аллах бул сырды Куранда төмөнкүчө кабар берет:

 

Жетимдин мүлкүнө ал бойго жеткенге чейин, эң сонун (мамиледен) тышкары, жакындабагыла. Өлчөөнү жана таразага тартууну туура кылгыла. Эч бир напсиге (адамга) күчү жеткенден ашыкча бир нерсе жүктөбөйбүз. Сүйлөгөндө (күбө болгондо), жакыныңар болсо да адилеттик кылгыла. Аллахка берген сөзүңөрдө бекем болгула. Мына ушуларды силерге кеңеш (буйрук) кылды; балким сабак алып-ойлоноорсуңар. (Энъам Сүрөсү, 152)

 

Ыйман келтирип, чын ыкластуу иштерди жасагандар бейиштин калкы. Биз эч кимге күчү жеткенден ашыкчасын жүктөбөйбүз. Ал жерде (бейиште) түбөлүк жашашат. (Аьраф Сүрөсү, 42)

 

Эч кимге күчү жеткенден ашыкча жүктөбөйбүз; колубузда акыйкатты айта турган бир китеп бар жана алар эч бир адилетсиздикке туш болушпайт. (Мүминун Сүрөсү, 62)

 

 

Аллахтын динин аткаруу оңой

Адамдардын көпчүлүгү дин жашообузду оордоштурат, бизге бир катар оор жоопкерчиликтерди жүктөйт деп ойлошот. Бул шайтандын динден адаштыруу үчүн адамдарга берген бир азгырыгы жана чоң жаңылыштык. Буга чейин да айтылгандай, дин оңой. Аллах ыйман кылган адамдарга кыйынчылыктардын артынан жеңилдик берээрин билдирет. Ошондой эле, тобокел кылуу жана тагдырга ишенүү сыяктуу диндин негизги ишенимдери адамдын мойнундагы бардык оор жүктөрдү, кыйынчылыктарды, азапка салып, кайгырта турган бардык окуяларды жок кылат. Дин менен жашаган адам эч нерсеге кыйналып, кайгырбайт жана үмүтсүздүккө түшпөйт. Аллах көптөгөн аяттарында Анын жолунда жүргөндөргө жана динине жардам бергендерге жардам берип, колдоорун жана аларга бул дүйнөдө да, акыретте да сонун жашоо тартуулаарын убада кылат. Убадасынан эч качан кайтпаган Раббибиздин бул тууралуу убадалары мындай:

 

(Аллахтан) Тартынгандарга: «Раббиңер эмне түшүрдү?» деп айтылганда, «жакшылык» дешти. Бул дүйнөдө жакшы иштерди жасагандарга жакшылык бар; акырет мекени болсо андан да жакшыраак. Такыбалуулардын (Аллахтан корккондордун) мекени кандай сонун. (Нахл Сүрөсү, 30)

 

Аллах, мындан тышкары, Анын дини менен жашагандарды бул оңой жолдо ийгиликке жеткирээрин да сыр катары ыймандууларга Куранда төмөнкүчө сүйүнчүлөйт:

 

Ал эми ким берсе жана коркуп тартынса жана эң сонун нерсени тастыктаса, Биз аны оңой жолдо ийгиликке жеткиребиз. (Лайл Сүрөсү, 5-7)

 

Куранда билдирилген бул сырлардан көрүнүп тургандай, Аллахтын динине чын ыкластан бурулган адам эң башынан аны ийгиликке жеткире турган, ага бул дүйнөдө да, акыретте да пайда алып келе турган бир жолду тандаган болот. Ыймансыздарда болсо толугу менен тескерисинче. Алар эң башынан зыянга учураган, бүт тарабын кайгы-капа менен бактысыздык курчаган дүйнө жана акырет жашоосуна туш болушат. Алар ыймансыз болууну чечээр замат бул дүйнө жашоолорун да, акыреттерин да жоготушат. Аллах муну аяттарында төмөнкүчө кабар берет:

 

Ал эми ким сараңдык кылса жана өзүн жетиштүү көрсө (сооп керек эмес десе), жана эң сонунду (ыйманды) жалган десе, Биз ага эң оорду (азапка кабылышын) жеңил кылабыз. (Лайл Сүрөсү, 8-10)

Аллах бүт нерсенин ээси жана жаратуучусу. Албетте, Аллахтын достугуна, жардамына жана колдоосуна жетүү бир адам үчүн бардык күчтөрдөн жана колдоолордон жогору турат. Ким Аллахты дос тутуп, Ага моюн сунса, ал адамдын бул дүйнөдө жана акыретте пайдалуу жана эң сонун жашаары жана эч бир окуядан, эч бир адамдан зыян көрбөй тургандыгы анык. Демек, акылдуу жана абийирдүү ар бир адам Аллахтын Куранда билдирген бул сырларын түшүнүп, акылдуу жана туура жолду тандашы керек. Ыймансыздардын бул апачык чындыктарды түшүнө албашы өзүнчө бир сыр. Алар канчалык мээлүү же билимдүү болушпасын, Аллах алардын акылдарын алып койгон жана бул чындыктарды көрүшүнө бөгөт коюлган.